قرار بود در شهریورماه وضعیت دستمزد کارگران با توجه به تغییرات تورمی و هزینه سبد معیشت دوباره بررسی شود، اما با نزدیک شدن به پایان این ماه هنوز تصمیم تازهای برای افزایش مزد اعلام نشده است.
هزینه سبد خوراکی یک خانواده در مرداد به طور متوسط حدود ۴۰ میلیون تومان برآورد شده در حالی که دریافتی کارگر متاهل دارای یک فرزند کمتر از ۲۵ میلیون تومان است
علیرضا خرمی وضعیت کنونی را حاصل ناتوانی مطلق دستمزد در پوشش هزینههای حداقل زندگی دانست و گفت: امروز مسئله کارگران فقط پایین بودن حقوق نیست؛ دستمزد دریافتی توان پوشش یک زندگی حداقلی را هم ندارد.
بر اساس بررسی روند تغییرات دستمزد و تورم در یک دهه گذشته، حداقل مزد کارگران از سال ۱۳۹۵ تا امروز در مجموع حدود ۱۹۰۲ درصد افزایش یافته و از ۸۱۲ هزار تومان به بیش از ۱۶ میلیون تومان رسیده است. در همین بازه، شاخص تورم عمومی نیز حدود ۱۹۱۲ درصد رشد کرده است.
وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی با اشاره به درخواستهای مطرحشده درباره ترمیم دستمزد کارگران گفت در صورت درخواست نمایندگان کارگران، امکان برگزاری جلسه بررسی مزد وجود دارد؛ با این حال اجرای برنامههای حمایتی برای جبران فشار معیشتی، نیازمند منابع بودجهای است.
نماینده جامعه کارگری گفت: سبد معیشت دی ۱۴۰۴ بر اساس نرخ تورم ۴۲.۹ میلیون تومان بود. کمیته مزد از تیر محاسبات ماهانه را آغاز کرده و با توجه به نرخ تورم، هزینه زندگی بیش از دو برابر شده است.
در یک بازه زمانی ده ساله، پایه مزد کارگران مشمول قانون کار یا همان «دستمزد واقعی طبقهی کارگر» از ۲۳۲ دلار به ۸۳ دلار تنزل یافته است؛ یعنی دستمزد واقعی کارگران ده سال پیش ۲.۷ برابر امروز بوده است.
عضو تیم کارگری شورای عالی کار با اشاره به افزایش قابلتوجه هزینههای زندگی، از دو برابر شدن هزینه سبد معیشت کارگران نسبت به رقم مصوب دیماه سال گذشته خبر داد و گفت برآورد مستقل گروه کارگری نشان میدهد هزینه این سبد اکنون از ۸۰ میلیون تومان عبور کرده است.
امروز یک خانواده کارگری باید ماهی ۹۰ میلیون درآمد داشته باشد تا بتواند سر پا بایستد و از پس خرج و مخارج زندگی بربیاید، اما اکثریت طبقهی کارگر و مزدبگیر حتی نصف این رقم هم درآمد ماهانه ندارند.
همزمان با افزایش هزینه سبد معیشت، کارشناسان بر لزوم اجرای سیاستهای حمایتی از جمله افزایش اعتبار کالابرگ و بازتوزیع منابع برای کاهش فشار اقتصادی بر کارگران تأکید دارند.
یک فعال کارگری گفت: «در دوره جنگ، علاوه بر آنکه حق کارگر را ندادند، از شرایط فورسماژور در موارد بسیاری به زیان کارگران استفاده کردند. یکی از مهمترین مسائلی که در دوره جنگ پیش آمد، اخراج وسیع کارگران بود؛ مشخصاً اخراج کسانی که در دورههای قبل از جنگ نماینده کارگران بودند و فعالیت صنفی میکردند. خیلی از این نیروهای کلیدی را اخراج کردند.»
یک فعال کارگری گفت: در ماههای اخیر، افزایش قیمت دارو بسیار زیاد بوده است و کارگران در بحث درمان با مشکلات بسیار دست و پنجه میکنند. ما کارگران زیادی را سراغ داریم که برای درمان مراجعه میکنند، اما وقتی داروخانه قیمت نسخه را اعلام میکند، به دلیل قیمتهای بالا، از گرفتن داروهای خود منصرف میشوند و لاجرم درمان را کنار میگذارند.
وقتی یک خانواده مجبور میشود میان خرید گوشت، پرداخت اجاره یا خرید دارو یکی را انتخاب کند، یعنی تعادل معیشتی از بین رفته است. در چنین شرایطی انتظار اینکه مزد تا پایان سال بدون تغییر باقی بماند، با واقعیتهای اقتصادی سازگار نیست.
امروز برای کارگران با این حقوقها، نه خط فقر مطلق، بلکه خط بقای مطلق مطرح است. واقعیت این است که ما هر سال کاهش حداقل دستمزد را در شورای عالی کار تجربه میکنیم.